فلسطینی بودن یعنی دست و پنجه نرم کردن با محدودیت در همه ی ابعاد زندگی . همه جا با بن بست مواجه می شیم : شغلمون رو از دست می دیم نمی تونیم آزادانه رفت وآمد کنیم از خانواده هامون جدا افتادیم . فلسطینی بودن یعنی محروم شدن از خیلی چیزایی که برای دیگران عادیه . »

● محمد ساکن بیت المقدس

کمیته بین المللی صلیب سرخ اخیرا با انتشار گزارشی تکان دهنده از مبدا اراضی اشغالی فلسطین با اشاره به آنچه همه روزه در این مناطق بویژه در نوار غزه جریان دارد درباره قریب الوقوع بودن فاجعه انسانی در مناطق فلسطینی نشین ابراز نگرانی کرده است . در این گزارش که به برنامه ریزی شده بودن جنایات رژیم صهیونیستی نسبت به فلسطینی ها صحه می گذارد افکار عمومی جهان و سازمان های جهانی را به اقدام فوری و هماهنگ برای توقف اذیت و آزار فلسطینی ها و تلاش برای بازگرداندن کرامت و شان انسانی آنان فراخوانده است .

● سرزمین تحت اشغال

فلسطینی های ساکن در سرتاسر مناطق اشغالی فلسطین نوارغزه و کرانه ی باختری برای انجام کارهای عادی روزمره ی خود با مشکلات بسیاری مواجه اند; آن ها حتی ازانجام کارهایی که برای برطرف کردن اساسی ترین نیازهای زندگی ضروریست محروم هستند. مناطق فلسطینی نشین هم اکنون با یک بحران انسانی رو به رو هستند چرا که هر روزه میلیون ها انسان از کرامت انسانی خود محروم می شوند. نه گاهی بلکه هر روز.

هیچ چیز برای فلسطینی ها قابل پیش بینی نیست . قوانین هر روز و بدون هیچ اطلاع یا توضیحی تغییر می کنند. آن ها در محیطی قراردادی زندگی می کنند و همواره بایستی خود را با شرایطی که از کنترل آن ها خارج بوده و آن ها را بیش از پیش محدود می کند انطباق دهند.

« حتی پس ازعقب نشینی ما رو ول نکردن هرازچندگاهی برمی گردن زمین هامونو با خاک یکسان می کنن درخت هامونو از جا می کنن و خونه هامونو ویرون می کنن . تازه فقط موقعی می فهمی داخل منطقه ی حائل هستی که بهت تیراندازی می کنند. »

● صالح کشاورز غزه به دام افتاده در نوار غزه

نوار غزه بسته است و درگیری بین مبارزان فلسطینی و اسرائیل همچنان ادامه دارد. نظامیان فلسطینی تقریبا هر روزه به داخل اسرائیل موشک پرتاب می کنند. ارتش اسرائیل به طور مرتب نوارغزه را تحت تهاجم قرار داده و آن را از هوا و دریا آماج حملات قرار می دهد. غیرنظامیان در داخل نوارغزه گیر افتاده هیچ راه فراری ندارند و تداوم درگیری های داخلی بین گروه های فلسطینی نیز آنان را متحمل آسیب های فراوان می کند.

از زمان بروز درگیری های خشونت آمیز بین نیروهای حماس و نیروهای منتسب به فتح و در پی به قدرت رسیدن حماس در خرداد گذرگاه ها به روی بیشتر ساکنان غزه بسته مانده است . امکان تحصیل یا دریافت کمک های درمانی در کرانه ی باختری بیت المقدس شرقی اسرائیل و یا خارج از کشور تقریبا غیرممکن است . تنها بیمارانی که نیاز به درمان حیاتی دارند مستثنی هستند. هرچند که گاهی به آن ها نیز اجازه ی خروج داده نمی شود.

از زمان عقب نشینی یکجانبه در سال ۱۳۸۴ اسرائیل به تدریج اقدام به تشکیل منطقه ی حائل در امتداد حصاری که غزه را احاطه می کند کرده است . این منطقه به داخل مناطق پرازدحام غزه کشیده شده و پیامدهای ناگواری را برای ساکنین آن به همراه داشته است . زمین های کشاورزی بیشتری به دلیل ادامه یافتن منطقه ی حائل تا عمق این اراضی تخریب شده اند. نزدیک شدن به این منطقه تهدید بزرگی برای ساکنان غزه است . بسیاری از آنان به دلیل نزدیک شدن به حصار کشته زخمی یا دستگیر شده اند و این روند همچنان ادامه دارد.

« پیدا کردن برخی داروها سخته برای مثال آنتی بیوتیک ها ذخیره ی غلاتمون شده و این روزا شیرخشک به سختی گیر میاد. وقتی هم که پیدا میشه خیلی گرونه . قیمت شیرخشک خیلی بالا رفته » .

● دکترصلاح داروساز غزه

▪ کافی برای نمردن نه برای زندگی کردن

تخلیه شدن قفسه های خواربارفروشی ها به دلیل بسته بودن غزه ساکنین این منطقه را به شدت نگران کرده است . قیمت ها به شدت افزایش یافته و اندک اقلامی که وارد می شوند آنقدر گران هستند که بیشتر مردم قدرت خرید آن ها را ندارند. قیمت بسیاری از موادغذایی مانند مرغ در چهارماه گذشته حداقل دو برابر شده است چرا که انبارها خالی و عرضه نیز متوقف شده است .

به نقل از برنامه ی جهانی غذا حدود ۸۰ ۰۰۰ تن از ساکنین غزه از خرداد تا به حال کار خود را از دست داده اند که در نتیجه ی آن نرخ بالای بیکاری به حدود ۴۴ درصد رسیده است . بسیاری از واحدهای صنعتی محلی تعطیل شده و کارکنانشان اخراج شده اند چرا که ۹۵ درصد تولید داخلی به واردات مواداولیه ازاسرائیل وابسته است . اسرائیل واردات « مواداساسی » ـ بیشتر موادغذایی ـ را محدود کرده است در حالیکه دیگر اقلام اساسی موردنیاز برای ادامه ی کار صنایع یا بازسازی زیرساختارها را نیز نمی توان وارد غزه کرد.

« اول زمین ها رو گرفتن تا جاده بسازن بعد زمین های بیشتری رو گرفتن تا در امتداد جاده ها منطقه ی امنیتی بسازن بعد هم خونمونو خراب کردن چون نزدیک منطقه ی امنیتی بود. حالا هم باز اومدن و زمین را با خاک یکسان کردن دیگه هیچ چی برام نمونده » .

● عبدل غزه

▪ کاهش تولید کشاورزی

کشاورزان غزه هنوز به یاد دارند که در گذشته ی نه چندان دور زمین هایشان چقدر سرسبز و حاصلخیز بود. محصولات درخت های زیتون و مرکبات به کرانه ی باختری و اسرائیل صادر می شدند. امروزه به دلیل تهاجم های مکرر ارتش اسرائیل قسمت اعظم زمین ها با خاک یکسان شده و درخت ها از ریشه کنده شده اند.

حدود ۵۰۰۰ کشاورز فلسطینی که زندگیشان از صادرات گوجه فرنگی توت فرنگی و گل میخک می گذرد با حدود ۱۰۰ درصد کاهش فروش مواجه هستند. فصل برداشت این محصولات حیاتی در ماه خرداد آغاز شد اما تحریم ها بر صادرات باعث فاسد شدنشان در جعبه ها در گذرگاه ها شده است .

« نمی دونیم کار به کجا می کشه . بیمارستان ها تقلا می کنند سوخت گیر بیارن . اگه سوختشون تموم بشه اول رختشوخونه هاشون سهمیه بندی می شن بعد تجهیزات پزشکی در مضیقه قرار می گیرند. این تنها آغاز یک پایان وحشتناکه » .

● ابوحسن غزه

▪ زیرساختارهای رو به زوال

زیرساختارها در نوار غزه در وضعیت بسیار نامناسبی قرار دارند . حدود ۸ ماه پیش مخزن فاضلاب در شمال غزه حاوی صدها هزار لیتر فضولات جامد دیوار خاکی آن را تخریب کرده و به روستای بدواین سرازیر شد . این واقعه موجب مرگ ۵ تن و مجروحیت ۱۶ تن دیگر شده و خانه های هزاران تن را تخریب کرد. تعمیرات موردنیاز به دلیل نبود بودجه و محدودیت های اسرائیل بر واردات قطعات انجام نشده است .

خدمات اساسی از قبیل بیمارستان ها و سیستم آب و فاضلاب به شبکه ی برق متصل هستند. از زمانی که قسمت اعظم نیروگاه برق غزه در خرداد ۱۳۸۵ طی حملات هوایی اسرائیل از بین رفت این نیروگاه با ظرفیت تقریبا نصف فعالیت کرده است . تامین برق نوارغزه کاری پرخطر نامطمئن و وابسته به منابع خارجی است . در وضعیت کنونی این نیروگاه قادر به تولید برق کافی برای تامین نیازهای ساکنین نیست .

در نتیجه زیرساخت های اساسی از قبیل بیمارستان ها شبکه های آب و فاضلاب بایستی از ژنراتور استفاده کنند. وابسته شدن به ژنراتور خطرناک است چرا که نیاز به سوخت و قطعات بیشتر می شود به اضافه ی بالا بردن هزینه ها محدودیت های کنونی بر واردات مانع انتقال سوخت موردنیاز و حیاتی و نیز قطعات شده که در نتیجه ی آن شبکه های خدمات اساسی در خطر فروپاشی کامل هستند.

محدودیت ها در کرانه ی غربی

« من قبلا توی بازار نابلس کار می کردم . ولی در سال ۱۳۸۱ و بخاطر محاصره شدن شهر مجبور شدم مغازه مو به بازار بیتا که ۱۲ کیلومتر از خونم فاصله داره منتقل کنم . به خاطر وجود ایست بازرسی در طول مسیر دو ساعت طول می کشید تا به دکانم برسم . مجبور شدم به بیتا نقل مکان کنم و فقط می تونم چهارشنبه ها که بازار تعطیله خونوادمو ببینم . دلم برای بچه هام خیلی تنگ شده » .

● مراد ساکن نابلس

« با نور شعله ها از خواب بیدار شدیم بعد بیرون دویدیم و دیدیم که درختای زیتونمون دارن می سوزن . آتش نشون ها هم نمی تونستن خودشونو به زمین ها برسونن چون در بسته بود. زمین های ما اون طرف دیوار حائل کرانه ی باختری هستن و ما نمی تونیم هر روز به اونجا بریم این بود که نمی تونستیم زمین رو به خوبی پاکسازی کنیم . اونروز عصر کاری از دست ما ساخته بنود مگر اینکه سوختن درختامونو تماشا کنیم چون در بسته بود » .

● کشاورزی از بیتونیه رام الله

شرایط انسانی در کرانه ی غربی روز به روز وخیم تر می شود. فلسطینیان تنها به کناری ایستاده و شاهد مصادره ی زمین های خود هستند بی آنکه کاری از دست شان برآید. در طول سال ها شهرک های یهودی نشین و جاده های اسرائیلی گسترش یافته و بخش های بیشتری از زمین هایی را که خانواده های بسیاری برای چندین نسل در آن به کشاورزی مشغول بوده اند اشغال کرده اند.

از زمان ساخت دیوار حائل در کرانه ی باختری که تا عمق مناطق فلسطینی نشین پیش رفته است بخش های بزرگی از زمین های کشاورزی از دسترس کشاورزان خارج شده چرا که این دیوار خیلی از روستاها را از زمین ها جدا ساخته است . در تابستان کشاورزان با درماندگی شاهد سوختن و خاکستر شدن درختان زیتونی بودند که در آنسوی دیوار قرار داشتند. بدلیل بسته بودن در و یا نداشتن مجوز لازم نمی توانستند وارد زمین های خود بشوند. برخی از این درخت ها پنجاه سال طول کشیده بود تا رشد کنند یعنی تلاش و کوشش دو نسل در عرض یک شب برباد رفت .

برای دریافت مجوز لازم برای رفتن به زمین های خود کشاورزان باید هزار توهای اداری را طی کرده و مدارک زیادی را که موید مالکیت و سکنای آنان است ارائه دهند. بیشتر کشاورزان باید ساعت ها وقت را در دفاتر اداری اسرائیل ها صرف کنند تا این مجوزها را بدست آورند. بسیاری از درخواست های هم در نهایت به دلایل امنیتی رد می شوند برای مثال چنان چه از اقوام آن ها در زندان های اسرائیلی بازداشت بوده است .

● دسترسی به راه ها

بسیاری از راه های کرانه ی غربی که روستاهای فلسطینی را به شهرهای نزدیک وصل می کنند اکنون با بلوک های سیمانی خندق ها خاک ریزها و دروازه های آهنی مسدود شده اند. این موانع فلسطینیان را از زمین هایشان منابع آبی و حتی محل دفن زباله هایشان جدا ساخته است . این موانع همچنین باعث جدایی جوامع از هم روستاها از شهرها و نواحی شهری از یکدیگر شده اند.

مردم کرانه ی باختری از پنجره های خانه های خود شاهد عبور اسرائیلی ها از جاده های تازه آسفالت شده هستند که برروی زمین های فلسطینیان احداث شده و شهرک های اسرائیلی را به یکدیگر و به شهرهای بیت المقدس و تل آویو متصل کرده است . این درحالیست که فلسطینیان ناچارند برای رسیدن به مدارس محل کار بیمارستان ها و عبادتگاه های خود و یا حتی دیدار با اقوام و آشنایان از جاده های خاکی و مسیرهای انحرافی طولانی عبور کنند. در شهر نابلس در شمال کرانه ی باختری که زمانی رو به رشد بود جمعیت ۱۷۷ ۰۰۰ نفری شهر فقط می توانند از دو راه خروجی استفاده نمایند . آنها مجاز نیستند با اتومبیل های خود به جنوب سفر کنند و باید تاکسی بگیرند که این امر خود از نظر مالی آن ها را تحت فشار مضاعف قرار می دهد.

● رفتار خشونت آمیز شهرک نشین ها

فلسطینی هایی که نزدیک به شهرک های اسرائیلی زندگی می کنند نه فقط از مالکیت زمین های خود محرومند بلکه اغلب توسط ساکنان این شهرک ها مورد آزار و اذیت قرار می گیرند. تعداد موارد تعرض به غیرنظامیان در کرانه ی باختری رو به افزایش است . اطلاعاتی که کمیته ی بین المللی صلیب سرخ جمع آوری کرده حاکی از آن است که تعداد این نوع رفتارها در طول پنج سال گذشته به بیش از سه برابر افزایش یافته است . این درحالیست که پلیس به ندرت دست به تحقیقات کامل زده و در بیشتر موارد نتیجه را این چنین اعلام می کند : « هیچ مظنونی شناسایی نشد. »

« مجبور شدم حصار بلندی در اطراف خونم برپا کنم تا از بچه ام محافظت کنم . قبلا وقتی بچه هام بیرون بازی می کردن شهرک نشینا به طرف اونا سنگ پرت می کردن . اونا فقط به این دلیل ما رو سنگ بارون می کنن که هنوز روی زمین خودمون زندگی می کنیم و حاضر نیستیم اونجا رو ترک کنیم . » .

● عدم برخورداری از شئونات انسانی

کرامت فلسطینیان هر روزه در کرانه ی باختری و غزه پایمال می شود و اقدامات امنیتی شدید توسط اسرائیل هزینه های انسانی سنگینی در بر داشته است . کسانی که در مناطق اشغالی ساکن هستند چیز بخور و نمیری برای زندگی کردن دارند و این برای برخورداری از یک زندگی طبیعی و با کرامت کافی نیست .

این حق اسرائیل است که از جمعیت غیرنظامی خود محافظت نماید. درعین حال همیشه باید تعادلی بین نگرانی های امنیتی اسرائیل و حمایت از حقوق و آزادی های فلسطینی های ساکن در مناطق اشغالی برقرار باشد. تا به حال بین نگرانی مشروع اسرائیلی ها در قبال مسائل امنیتی و حق مردم فلسطین برای داشتن یک زندگی طبیعی توازنی بوجود نیامده است .

جمعیت ۱ ۴ میلیون نفری فلسطینیانی که در نوار غزه زندگی می کنند همچنان قیمت گزافی را بابت درگیری ها و محدودیت های اقتصادی پرداخت می کنند. قطع برق و سوخت هم که بر مشکلات زندگی آن ها افزوده بر خلاف اصول بنیادین حقوق بشردوستانه است .

در کرانه ی باختری ساخت شهرک های اسرائیلی بر تمامی جنبه های زندگی فلسطینیان اثر گذاشته و منجر به از دست دادن بسیاری از زمین ها و درآمد آنان شده است . به علاوه ی این که آنان محکوم به تحمل اعمال خشونت آمیز از سوی شهرک نشینان نیز هستند. محدودیت های ملال آور در رفت و آمد هم مانع رفتن به سر کار شده و میزان بی سابقه ای از بی کاری و فقر را رقم زده است .

تنها با عملکرد سیاسی سریع بدیع و جسورانه می توان واقعیت تلخ این اشغال طولانی مدت را تغییر داده و برای مردم فلسطین یک حیات اجتماعی و اقتصادی طبیعی مهیا ساخت تا با کرامت زندگی کنند.

کشاورزان غزه هنوز به یاد دارند که در گذشته ی نه چندان دور زمین هایشان چقدر سرسبز و حاصلخیز بود. محصولات درخت های زیتون و مرکبات به کرانه ی باختری و اسرائیل صادر می شدند. امروزه به دلیل تهاجم های مکرر ارتش اسرائیل قسمت اعظم زمین ها با خاک یکسان شده و درخت ها از ریشه کنده شده اند

جمعیت ۱ ۴ میلیون نفری فلسطینیانی که در نوار غزه زندگی می کنند همچنان قیمت گزافی را بابت درگیری ها و محدودیت های اقتصادی پرداخت می کنند. قطع برق و سوخت هم که بر مشکلات زندگی آن ها افزوده بر خلاف اصول بنیادین حقوق بشردوستانه است

در کرانه ی باختری ساخت شهرک های اسرائیلی بر تمامی جنبه های زندگی فلسطینیان اثر گذاشته و منجر به از دست دادن بسیاری از زمین ها و درآمد آنان شده است . به علاوه ی این که آنان محکوم به تحمل اعمال خشونت آمیز از سوی شهرک نشینان نیز هستند. محدودیت های ملال آور در رفت و آمد هم مانع رفتن به سر کار شده و میزان بی سابقه ای از بی کاری و فقر را رقم زده است

تنها با عملکرد سیاسی سریع بدیع و جسورانه می توان واقعیت تلخ این اشغال طولانی مدت را تغییر داده و برای مردم فلسطین یک حیات اجتماعی و اقتصادی طبیعی مهیا ساخت تا با کرامت زندگی کنند.