وقتی قرار است برای کودکی هدیه جشن تولد بخرید، معمولا چه کادویی انتخاب می‌کنید؟ لباس؟ اسباب‌بازی؟ بازی‌های هوش؟ اسباب‌بازی‌ جزو پرطرفدارترین هدیه‌هاست؛ اما برای انتخاب آن باید به چه مسایلی توجه کرد: بی‌خطر بودن؟ زیبا بودن؟ کارآمد بودن؟ یا مطابق سن کودک بودن؟ این نوشته قرار است به همین پرسش‌ها پاسخ بدهد...

توجه به سلیقه کودکان، هر چند بچگانه باشد، مهم است. انتخاب اسباب‌بازی‌ای که مورد علاقه او نیست، هر چند زیبا باشد یا جزو اسباب‌باز‌ی‌های مورد علاقه دوران بچگی شما باشد، بی‌فایده است.

● سن کودک را مدنظر داشته باشید

اگر فکر می‌کنید با خرید اسباب‌بازی‌های مربوط به سنین بالاتر به رشد سریع‌تر فرزندتان کمک می‌کنید در اشتباه‌اید. خرید این‌گونه اسباب‌بازی‌ها نه تنها به موفقیت او کمک نمی‌کند بلکه برای او جذاب نبوده و حتی چون نمی‌تواند از آنها استفاده کند ممکن است تاثیر منفی بر روان او بگذارد. به این نکته هم توجه کنید که گروه سنی درج شده روی بسته‌بندی تنها ملاک انتخاب نیست بهتر است برحسب IQ و قدرت ذهنی کودک اسباب‌بازی انتخاب کنید.

● تنوع را فراموش نکنید

هر نوع اسباب‌بازی می‌تواند توانایی‌های متفاوتی را در کودکان شکوفا کند. وقتی قرار است چند نوع اسباب‌بازی تهیه کنید بین اسباب‌بازی‌های تفریحی و آموزشی تعادلی ایجاد کنید. ترجیحا خیلی به دنبال خرید اسباب‌بازی‌های متحرک موزیکال نباشید. توجه بیش از حد کودکان به این اسباب‌بازی‌های مانع از فعالیت قدرت تخیل و تجربه آنها می‌شود و در واقع به جای آنکه کودکان مجبور به فعالیت باشند صرفا خیره به آنها می‌مانند.

● اسباب‌بازی‌‌های ایمن بخرید

برحسب سن کودک باید توجه کنید که یک اسباب‌بازی قطعات جدا شونده ریز نداشته باشد چون کودکان به راحتی آنها را شکسته و داخل‌ دهان می‌برند. در ضمن نوشته شدن آدرس کارخانه تولیدکننده و علامت استاندارد می‌تواند نشانه سالم بودن و ایمن بودن یک اسباب‌بازی باشد.

● یادتان باشد اسباب‌بازی‌ برای بازی است

دنبال خرید اسباب‌بازی‌های شیک و گران نباشید که بعد از هدیه کردن به فرزندتان برای پیشگیری از خراب شدن‌شان، آنها را داخل ویترین یا کمد قرار دهید. این کار، هیچ سودی برای فرزندتان ندارد. اسباب‌بازی‌های ارزان ولی ایمن بخرید و اجازه بدهید کودکان به راحتی بازی کنند.

● اگر کودک‌تان زیر ۸ ماه است

کودکان زیر ۳ ماه کم‌کم قدرت تشخیص‌ رنگ‌ها را پیدا می‌کنند. اگرچه در این سن، کودکان زیاد می‌خوابند اما در حین بیداری توجه زیادی به محیط اطراف خود دارند. رنگ‌های تند و شاد مثل قرمز، سبز و زرد و رنگ‌های کنتراست مثل سفید و سیاه توجه آنها را به خود جلب می‌کند. از ۴ ماهگی به بعد توجه آنها به اشیا جلب شده و دوست دارند همه چیز را به دهان ببرند. در ۶ ماهگی توانایی گرفتن اشیاء‌ را در دست پیدا می‌کنند، در ۸ ماهگی می‌توانند اشیا را با دو انگشت اشاره و شست حس کنند. برای خرید اسباب‌بازی برای کودکان زیر ۸ ماه بهترین چیز خرید آویزهای رنگی بالای تخت، جعبه‌های موسیقی، کتاب‌های موزیکال با رنگ‌های شاد، اسباب‌بازی‌های مناسب برای به دهان بردن و توپ است.

● اگر کودک‌تان ۸ تا ۱۸ ماهه است

بین ۸ تا ۹ ماهگی کودکان کم‌کم می‌توانند بنشینند، ۴ دست و پا حرکت کنند و برای ایستادن تلاش کنند. آنها علاقه شدیدی به گرفتن اشیاء با دست و پرتاب کردن آنها دارند. در ۱۰ ماهگی می‌توانند بایستند، پله‌ها را چهار دست و پا بالا و پایین بروند و برای گرفتن یک وسیله، وسیله دیگری که در دست دارند را بدهند. در ۱۲ ماهگی راه رفتن را به تدریج آغاز می‌کنند و بعد می‌دوند و شروع به شناسایی دنیای اطراف می‌کنند. در این سن خرید اسباب‌بازی‌هایی که مثلا نخ دارند و با کشیدن نخ آنها شروع به حرکت می‌کنند، اسباب‌بازی‌‌های ابتدایی حمام مثل قایق، مکعب‌هایی که روی هم چیده می‌شوند البته از نوع بسیار ساده، توپ و کتاب‌های پلاستیکی یا پارچه‌ای مفید است.

● اگر کودک‌تان ۱۸ماهه تا ۳ ساله است

در این سن کودک می‌تواند بفهمد هر چه از چشم او دور شد الزاما از بین نرفته است و همین قدرت درک سبب ایجاد امنیت درونی در او می‌شود. این سن شروع «نه» گفتن‌های کودکان هم هست. کودکان در این سن به تدریج دست‌شویی رفتن را آغاز می‌کنند و به اسباب‌بازی‌های متحرک و پر سر و صدا که راه می‌روند یا می‌پرند علاقه نشان می‌دهند. در این سن کم‌کم جملات را ادا می‌کنند و می‌توانند نقاشی یا کاردستی ساده درست کنند. در ضمن می‌توانند به تنهایی لباس بپوشند گرچه با دکمه‌ها هنوز مشکل دارند. بهترین اسباب‌بازی برای این سن وسایل موتوردار یا اسباب‌بازی‌هایی است که می‌توان آنها را تغییر شکل داد. حیوانات پلاستیکی و عروسک، وسایل شن‌بازی، خانه‌های کوچک و مدادهای رنگی بهترین گزینه است. توجه به این نکته ضروری است که از این سن به بعد اسباب‌بازی‌های دختر و پسرها با هم متفاوت است پس باید به جنس کودک در حین خرید اسباب‌بازی‌ توجه کرد.

● اگر کودک‌تان ۳ تا ۵ ساله است

از این به بعد کودک به جنس خود توجه کرده و اگر دختر است مثل مادر و اگر پسر است مثل پدر رفتار می‌کند. کنجکاوی جنسی در آنها بیدار می‌شود و علاقه به خاله‌بازی یا دکتربازی در آنها بیدار می‌شود. در این سن برای پسرها می‌توان ماشین، هواپیما، تلفن و برای دخترها، عروسک، وسایل اسباب‌بازی‌ آشپزخانه و... خرید. لوگوها، حیوانات پلاستیکی سه‌چرخه یا توپ هم مناسب است. در بین عروسک‌ها کودکان به شخصیت‌های مورد علاقه‌شان توجه زیادی دارند و مثلا دخترها دوست دارند موهای عروسک‌شان را همان‌طور که مادر موهای آنها را می‌شوید و می‌بندد، شانه کنند.

● اگر کودک‌تان ۵ تا ۶ ساله است

به کمک وسایلی که به کمک والدین و اطرافیان درست می‌کند به سمت دنیای خارج گرایش می‌یابد و دوست دارد دوستان جدیدی پیدا کرده و با آنها بازی کند. در این سن او به اسباب‌بازی‌هایی که اجزای‌شان به هم وصل و ساخته می‌شوند و بازی‌های دست‌جمعی علاقه زیادی دارد. بازی‌هایی با موضوع گاراژ، تعمیرگاه، زمین‌بازی، خانه، مزرعه و... که دارای عروسک‌هایی هستند که باید در محیط چیده شوند. ماشین‌های متحرک، عروسک‌بازی، عروسک‌بازی جنگجو، کتاب قصه و پازل‌های ۵۰۰ قطعه‌ای برای این سن مناسب‌اند.