مارکوس والریوس مارتیالیس Martialis در ۴۰ میلادی در اسپانیا بدنیا آمد اما در ۲۴ سالگی به رم آمد و با لوکان و سنکا دوست شد، به قول خود وی اشعارش را در سراسر امپراطوری رم میخواندند با اینحال وضع زندگی او به قدری بد بود که در ازاء شامی قصیدهای میسرود. اما وی بندهوار برای ثروتمندان مدیحه میسرود و در برابر آنها موفق به خریدن خانه محقری شد با اینحال وی استاد نظم و در هم بطور ماهر و منظومههایش را در ۱۵۶۱ مضمون خوب و بد شامل ۱۲ جلد سروده بود.
مارتیال شاعری از توده مردم است که بیشتر به وصف زندگی آنها همراه با هجو و نیشخند پرداخته و اشخاص منظومههای وی از طبقات پست مردم از جمله زندانیان، روسپیان، بندبازها، پینهدوزها است. از عشق و جهنم در آثارش خبری نیست.
خود شاعر از بدمضمونی و بلهوسی اشعارش سخن گفته است: «یک صفحه از آثار من نیست که از بلهوسی آگنده نباشد» مارتیال در ۵۷ سالگی به زادگاه خود بازگشت و مورد احترام مردم قرار گرفت و خود نیز کم و بیش از رذائل اخلاقی دست شسته بود. وفاتش کمی پیش از سال ۱۰۱ میلادی اتفاق افتاد. |