درگیری ها و مشاجرات میان فرزندان در محیط خانوادگی آیا امری است رایج یا صرفاً فقط در برخی خانواده های خاص رخ می دهد؟
- متأسفانه باید گفت امری است رایج تا آنجا كه بر اساس تحقیقات دانشگاه نیو همپشایی كه زیر نظر پرفسور موری اشتراوس صورت گرفت معلوم شد ۷۹ درصد خانواده های آمریكایی دچار مسأله درگیری فیزیكی میان فرزندان خود هستند. این آمار درباره خانواده های ایرانی دقیقاً روشن نیست اما من بر اساس تجربه های حرفه ای و كاری خود با بچه ها و خانواده ها و نیز بر اساس یك بررسی از سوی چند سازمان ایرانی، به این نتیجه رسیده ام كه این آمار در میان ایرانیان از هر ۱۰ كودك، ۷ نفر در طی سال باید باشد. به نحوی كه با لگد زدن و هل دادن و مو كشیدن و مشت زدن، كودكان ایرانی نسبت به هم اعمال خشونت كرده اند كه نسبت به سن آنها نیز میزانش متغیر است.
۷۴ درصد خشونتها در میان كودكان گروه سنی ۳-۴ سال، ۶۴ درصد در میان ۵-۹ سال، ۴۷ درصد ۱۰-۱۴ ساله ها و ۳۰ درصد نوجوانان ۱۵ تا ۱۷ ساله این خشونتها را نشان می دهند. كه البته بخشی از آنها در خانواده امری است طبیعی، اما بیش از آن نشانه مشكلات تربیتی - رفتاری در خانواده است.
* در این نوع مواقع، رفتار درست از سوی والدین، چه نوع واكنشهایی است؟
- این بسیار مهم است كه والدین چه واكنشی دارند چرا كه می تواند به ترویج و تشدید یا تخفیف و تعدیل خشونت منجر شود. من رئوس این رفتارهای درست را به این صورت توصیه می كنم:
۱- در منازعه و اختلافات طبیعی میان فرزندان هیچ دخالتی نكنید.
هر چه كمتر حضور شما اتفاق بیفتد، آنان بهتر راه های حل و فصل مشكلاتشان را خواهند یافت.
۲- از موشكافی در این مواقع بپرهیزید و نگذارید فرزندان وقت و نیروی زیادی از شما را صرف رسیدگی به مسائل و مشكلات خود كنند.
۳- از انجام اقداماتی مثل مقایسه آنها با هم یا اعمال تبعیض (به هر دلیل) در قضاوت میان آنها جداً خودداری كنید؛ این رفتار هرگز مؤثر نخواهد بود.
۴- از داد كشیدن سر بچه ها و یا بیان این مطلب كه آنها مدام در حال نزاع به سر می برند و كاری از دست شما ساخته نیست، همواره خودداری كنید.
۵- تحت هیچ شرایطی از یك طرف به ضرر دیگری جانبداری نكنید.
۶- از طرح سؤالات بی پاسخ بپرهیزید. پرسشهایی چون: «چرا نمی توانی با برادر كوچكترت مهربان تر باشی؟»، «چرا شما بچه ها باید دائماً با هم بجنگید؟»، «چرا اینقدر خود خواه هستید؟»و...
۷- اجازه ندهید فرزندانتان شما را در مقابل همسرتان قرار دهند.
۸- در صورت لزوم، فرزندان خود را مدت كوتاهی از هم دور نگه دارید.
۹- محل بازی بچه ها به گونه ای باشد كه وسایل خطرناك در دسترس شان نباشد.
۱۰- روی رفتار خود كار كنید. این مهمترین شیوه است. باید بدانید چه كرده اید كه آنها لجباز و جنگجو بارآمده اند.