رنگ پاشی و یادگاری نویسی روی نقش برجسته های ایذه تا حدی وسعت گرفته که به اعتقاد کارشناسان شاید تا چند وقت دیگر نتوان به راحتی نقش ها و خط نوشته های به جامانده از دوران عیلامی این شهر را دید. این درحالی است که سازمان میراث فرهنگی و گردشگری خوزستان و پایگاه پژوهشی ایذه از سال پیش تاکنون در این مورد سکوت کرده است.

تعلل سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری خوزستان، سکوت سازمان مرکزی در تهران و انکار وضعیت اسفبار نقش برجسته های سه هزارساله ایذه توسط پایگاه پژوهشی ایذه به مرگ تاریخی این آثار منحصر به فرد عیلامی در شهر نقش برجسته های ایذه منجر شده است.

به گزارش میراث خبر فرامرز خوشاب مسوول انجمن دوستداران میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری از وضعیت آثار این شهر اظهار نگرانی کرد و گفت؛«با گذشت سه سال از برداشتن پوشش نگارکندهای کول فرح هنوز هیچ پوششی جایگزین آنها نشده و علاوه بر تاثیرات جو، صفحه خاطرات کودکان محلی و کسانی که از این آثار بازدید می کنند، شده است.»

وی با بیان اینکه رویش گیاهان در بین نقش ها، موجب ترک خوردن سنگ ها می شود، افزود؛« چند سال پیش طرحی برای از بین بردن گیاهان به آقای مرعشی رئیس سابق سازمان میراث فرهنگی ارائه شد اما این امر به اعتراض پایگاه میراث فرهنگی ایذه (آیاپیر) انجامید.»

خوشاب ادامه داد؛ «رنگ های روی این نقش برجسته ها نه تنها پاک نشده اند بلکه هر روز یادگاری نویسی و نقش و نگارهای جدیدی بر دل این یادمان نوشته و کشیده می شود.»

وضعیت خطرناک نقش برجسته های ایذه بارها باعث اعتراض بسیاری از دوستداران میراث فرهنگی به خبرگزاری میراث فرهنگی و درج این اعتراض ها در خبرگزاری شده است اما هر بار مسوول پایگاه میراث فرهنگی ایذه منکر وجود رنگ پاشی و یادگاری نویسی های مکرر روی آثار شد.

خبر رنگ پاشی روی بزرگ ترین خط نوشته عیلامی ابتدای تراژدی نوشته شده برای یادمان ها و نگارکندهای آیاپیر نیست. یک سال پیش گروهی ناشناس روی نقش برجسته اشکفت سلمان (نیایشگاه تاریشا) که متعلق به سه هزار سال پیش است، رنگ پاشیدند.

همزمان پایگاه پژوهشی ایذه اعلام کرد اگر سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری ۷۰ میلیون اعتبار بلوکه شدن این سازمان را بپردازد با توجه به تخصص کارشناسان حال حاضر پایگاه و همکاری کارشناسان خارج از کشور رنگ پاشیده شده پاک و نقش مرمت می شود.

اما صادق محمدی رئیس سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری ضمن رد مشکل مالی برای مرمت این سنگ نوشته، یافتن یک مشاور مجرب برای انجام چنین امر خطیری را مهمترین مساله خواند که با گذشت بیش از یک سال هنوز هیچ خبری درباره انعقاد قرارداد برای آغاز عملیات نجات بخشی آثار به گوش نمی رسد.جلیل گلشن مدیر اسبق دفتر محوطه ها و بناهای تاریخی سازمان میراث فرهنگی که به تازگی جای خود را به سیاوش صابری، داده نیز همزمان مشکل مالی را رد و اعلام کرد اگر جعفر مهرکیان مدیر پایگاه ایذه، اعلام کند مبلغ مورد نظر را برای چه کاری در خواست کرده، اعتبار را در اختیار آن پایگاه قرار می دهد.

داستان به همین جا ختم نشد. در خلال تلاش صادق محمدی برای یافتن مشاوری مجرب و جعفر مهرکیان برای آزاد کردن اعتبار بلوکه شده، روی نگارکندهای کول فرح یادگاری نوشته شد اما به تکذیب از سوی پایگاه آیاپیر و سازمان میراث فرهنگی منجر شد و هیچ یک از این اتفاقات به عکس العملی که رضایت افکار عمومی را در بر داشته باشد، منجر نشد.

داستان زخم های نگارکندهای شهر ایذه به یک سال گذشته باز نمی گردد. سال۸۰ پوششی فلزی روی چند سنگ نگاره عیلامی کول فرح نصب شد که بعد از مدتی نقش مخرب به خود گرفت و به مرور آثاری از زنگ زدگی را بر سنگ نگاره ها بر جا گذاشت.

پوشش فلزی چند سنگ نگاره عیلامی کول فرح برداشته شد تا جای خود را به حفاظ شیشه یی بدون اکسیژن بدهد. طرح ساخت حفاظ شیشه یی به تایید معاونت حفاظت فنی سازمان میراث فرهنگی و گردشگری نرسید و پس مدتی به فراموشی سپرده شد. همزمان برخی از کارشناسان با نصب حفاظ شیشه یی مخالفت کردند.

آنها اعتقاد داشتند این حفاظ می تواند آسیب های جدی تری به این یادمان های ۳ هزار ساله وارد کند.

شش سال از این اتفاق گذشت و هنوز سازمان میراث فرهنگی و کارشناسان طرحی برای نجات دادن یادگارهای دوران عیلامی این شهر نیندیشیده اند.

اکنون تن رنجور این اثر برگ خاطرات کودکان محلی و مسافران این شهر تاریخی شده است.