در آستانه مهرماه و آغاز سال جدید تحصیلی، چهار تن از اساتید برجسته دانشگاه به احکام مختلف از تدریس در دانشگاه های کشور کنار می روند.

در حالی که دانشگاه های کشور برای بازگشایی مجدد رفت و روب می شوند، در میان اساتید دانشگاه هم تغییراتی در شرف وقوع است. به گزارش سایت خبری آفتاب، دکتر حسین بشیریه، سعید شاهنده، هادی سمتی و دکتر میرجلال الدین کزازی به جمع دیگر اساتید خانه نشین می پیوندند.انتشار این خبر در تداوم اقداماتی است که چندی پیش صورت گرفت و دکتر «محسن کدیور» استاد فلسفه دانشگاه تربیت مدرس به صورت قطعی از دانشگاه اخراج و به انجمن علمی فلسفه منتقل شد.

در ایام این جابه جایی، احتمال حذف دکتر حسین بشیریه و دکتر محمود سریع القلم، اساتید دانشگاه تهران و شهید بهشتی به دنبال اقدامات یکسان سازی از سوی وزارت علوم در صدر خبرگزاری ها قرار گرفت.پیش از آنها نیز اساتید دیگری چون حسن نمک دوست نیز سرنوشت مشابهی پیدا کرده بودند، اما چهار استاد جدید با احکام متفاوتی برای پایان فعالیت در دانشگاه روبه رو هستند. دکتر حسین بشیریه که به تازگی به ایران بازگشته است با مانع «غیبت غیرموجه» برای ادامه تدریس در دانشگاه تهران روبه رو است. حکم بدوی اخراج وی هفته گذشته به او ابلاغ شد. دکتر بشیریه موثرترین چهره آکادمیک علوم سیاسی ایران به شمار می رود و حتی از او به عنوان تئوری پرداز اصلاح طلبان در سال ۷۶ نام برده می شود. این استاد برجسته برای رفع این سوءتفاهم، مدارک پزشکی خویش مبنی بر طول درمان به همراه مدارک فرصت مطالعاتی اش در خارج از کشور را به کمیسیون مربوطه ارائه کرده است.

با این حال چهره های دانشگاهی موجه دیگری همچون محمد مجتهدشبستری و کدیور چندان در قانع کردن مسوولان موفق نبودند. دکتر میرجلال الدین کزازی استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه علامه همزمان با قوت گرفتن خبر برکناری اش می گوید که اخراجی در کار نیست و من خود درخواست بازنشستگی کردم چون زمان تدریس من به پایان رسیده است و لازم است پس از ۳۳ سال پیشینه تدریس در دانشگاه درخواست بازنشستگی کنم.

هر چند صدرالدین شریعتی رئیس دانشگاه علامه با درخواست من مخالفت کرده است اما من نیز حاضر نیستم درخواست خود را پس بگیرم هرچند حکم بازنشستگی من هنوز صادر نشده است و این بازنشستگی به معنی گسستن از دانشگاه نیست و من به صورت حق التدریس با دانشگاه همکاری خواهم داشت. هرچند دکتر کزازی این بازنشستگی را بازنشستگی پیش از موعد و اجباری نمی داند و تصریح می کند که قصد دارد کارهای خود را سامان دهد و به هیچ وجه فشاری برای درخواست بازنشستگی در کار نبوده است اما هنوز معلوم نیست که چرا استاد مسلمی که بین دانشجویان بسیار محبوب است قصد کناره گیری و بازنشستگی دارد؟

زیرا دکتر میرجلال الدین کزازی استاد دانشگاه علوم، استادی است که عاشق ادبیات و تدریس است و بسیاری از استادان زبان و ادبیات فارسی در محضر وی شاگردی کردند و این درخواست بازنشستگی هرچند به گفته دکتر کزازی فرصتی برای سامان دادن کارها است اما بسیاری آن را راهکاری برای جلوگیری از حاشیه سازی و فشارهای بعدی ارزیابی می کنند.

این تصور وقتی قوت می گیرد که دکتر سمتی از اظهارنظر خودداری می کند و البته دکتر شاهنده نیز هم اکنون در خارج از کشور به سر می برد. اقدام به برکناری چهار استاد دانشگاه در حالی صورت می گیرد که مدت زمانی قبل روزنامه «ایران» خبر از استخدام ۵۴۰۰ مدرس جدید دانشگاه ها داده بود.

همان زمان بار دیگر این زمزمه قوت گرفت که بسیاری از استادان دگراندیش با تصمیم فوق در آستانه برکناری خواهند بود.

در واقع همان زمانی که از دانشجویان خواسته شد که بر سر دولت فریاد بزنند تا استادان لیبرال را بیرون کنند، این گمانه در سطح دانشگاه ها تقویت شد که استادان دگراندیش با محدودیت هایی روبه رو شوند که البته چنین هم شد، تا آنجا که مجلس وارد ماجرا شده است. «علی عباس پورتهرانی» رئیس کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس هرچند که از اخراج اساتید ابراز بی اطلاعی می کند ولی قول می دهد دلایل این تصمیم را پیگیری و برای ممانعت از انجام آن اقدام کند.

اما به نظر می رسد مسوولان وزارت علوم درصدد هستند که برکناری اساتید دگراندیش را تداوم دهند. به گونه یی که تعدادی از اساتید دانشگاه های علامه طباطبائی و تهران با ابلاغیه های رسمی و غیررسمی با حکم بازنشستگی پیش از موعد یا پایان کار مواجه شده اند. مدت زمانی قبل نیز برخی از سایت ها و روزنامه ها اتهاماتی به محمود سریع القلم وارد کردند و از وی به عنوان فردی نام بردند که در پرونده حسین موسویان- دیپلماتی که به اتهام درز اطلاعات هسته یی مدتی بازداشت و سپس آزاد شد- نقش کلیدی را ایفا کرده است.

در همین حال خبری نیز مبنی بر اینکه حسین بشیریه برای همیشه از ایران می رود نیز قوت گرفت چرا که همان زمان اخباری منتشر شد که حسین بشیریه از یک کشور خارجی تقاضای اقامت دائم کرده بود و این در حالی بود که این استاد دانشگاه تهران برای گذران یک فرصت مطالعاتی از کشور خارج شده بود و بارها تاکید کرده بود که به هیچ وجه حاضر نیست صندلی استادی خود در دانشگاه تهران را از دست بدهد، هر چند پیشنهادهایی از سوی دانشگاه جرج تاون امریکا به وی داده شده بود اما شایعه خروج وی از ایران و اقامت وی در خارج از کشور با بازگشت دکتر حسین بشیریه تا حدودی رنگ باخت.

با این وجود او و سه استاد در حوزه علوم سیاسی با مشکل تازه یی روبه رو هستند. شرایطی که نزدیک به یک ماه باقی مانده به بازگشایی مجدد دانشگاه ها برای اساتید به وجود آمده است. اما به هر حال در پیش رو بودن انتخابات مجلس هشتم و برنامه ریزی جناح های سیاسی برای راهیابی به پارلمان، فضا را تا حدودی به سمت مصالحه و اعتدال می برد و با این فرضیه پیش بینی می شود شاید چهار استاد برکنار شده به آغوش دانشگاه برگردند.

معصومه ستوده